وَ اللَّهُ الْغَنِيُّ وَ أَنْتُمُ الْفُقَراءُ . « 1 » 2 . ممكن الوجود ، بدون علت ، تحقق پيدا نمىكند و خودش نيز نمىتواند علت خودش باشد . خداوند مىفرمايد : أَمْ خُلِقُوا مِنْ غَيْرِ شَيْءٍ أَمْ هُمُ الْخالِقُونَ . « 2 » 3 . ممكن ، نمىتواند در اصل و به طور مستقل خالق ممكن ديگرى باشد بدون آن كه خالق واجب الوجود ، آن را خلق كرده باشد . خداوند مىفرمايد : أَمْ خَلَقُوا السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ بَلْ لا يُوقِنُونَ . « 3 » نتيجه اين كه : خالق ممكن ، واجب الوجود و خداوند متعال است . معرفى چند تفسير فلسفى 1 . تفسير القرآن الكريم ( تفسير ملا صدرا ) مؤلف اين تفسير ، محمد بن ابراهيم ، صدر الدين شيرازى ، معروف به « صدر المتألهين » ( 797 - 1050 ق ) است . او از بزرگ‌ترين فلاسفهء اسلامى است كه تحولى جديد در فلسفه و علوم اسلامى پديد آورد ، ولى در شيراز متولد و تا سنين جوانى در همان شهر بود ، پس از آن جهت تحصيلات عالى ، راهى اصفهان شد و از اساتيد و دانشمندان بزرگى ؛ چون مانند شيخ بهايى و سيد داماد ، بهره‌هاى فراوانى برد . پس از آن به قم هجرت كرد و در جوار كريمهء اهل بيت حضرت معصومه - سلام اللّه عليها - به تدوين و تأليف پرداخت . او در روستايى اطراف اين شهر مقدس ، كتاب ارزشمند « اسفار اربعة » در فلسفهء اسلامى را تأليف نمود . صدر المتألهين با تحولى جديد در علم فلسفه توانست بين دو مشرب و مكتب فلسفى ( مشاء و اشراق ) جمع نموده و آن را با متون دينى ( آيات و روايات ) منطبق نمايد كه آن را « حكمت متعاليه » ناميد . او در آخر عمر به موطن خود شيراز رفته و در آنجا مدرسه‌اى در فلسفه تأسيس و به تربيت شاگردانى بزرگ مىپردازد . مهم‌ترين نظريات او « حركت

--> ( 1 ) محمد / 38 . ( 2 ) طور / 35 . ( 3 ) طور / 36 .